YUKARI

Çevre Koruma

Eklenme Tarihi: 25 Nisan 2019

Çöpümüze sahip çıkıyor muyuz?

  • Çöpüne Sahip Çık Vakfı tarafından yapılan araştırmaya göre, Türkiye'de çöp denildiğinde insanların yalnızca yüzde 11,6'sının aklına geri dönüşüm gelirken, toplumun yüzde 60'ı "Sıfır Atık" kavramından habersiz.

    Atık ve çöp konusunda davranış dönüşümü sağlamayı amaçlayan Çöpüne Sahip Çık Vakfı'nın düzenlediği araştırma sonuçları açıklandı.
     
    Türkiye'nin dört bir yanından, farklı yaş aralıklarındaki toplam 1003 kişinin katılımıyla Aralık'ta gerçekleştirilen araştırma, Türkiye'de toplumun çöp ve atık konusundaki algısını, çöp atma ve geri dönüşüm konularındaki alışkanlıklarıyla beraber gözler önüne seriyor. Araştırma sonuçlarının Çevre ve Şehircilik Bakanlığı tarafından hayata geçirilen Sıfır Atık projesi kapsamında gerçekleştirilen uygulamalara da katkı sağlaması hedefleniyor.
     
     
    Araştırmanın öne çıkan sonuçları
     
    Türkiye'de daha önce yapılmamış bu kapsamlı sosyal araştırma, toplumun davranış ve ihtiyaçlarını anlayarak sorunların nedenlerini ortaya koymayı ve bireyleri bu konuda bilinçlendirmeyi amaçlıyor. Araştırmadan öne çıkan başlıklara göz atarsak...
     
    Geri dönüşüm bilincinin artması gerekiyor
     
    Türkiye'de çöp denildiğinde insanların yalnızca yüzde 11,6'sının aklına geri dönüşüm geliyor. Geri kalanlar çöpü bir an önce uzaklaştırılması gereken bir yığın olarak görüyor. Toplumun yüzde 60'ı "Sıfır Atık" kavramından habersiz. Öte yandan araştırma, devlet tarafından gerçekleştirilen Sıfır Atık çalışmalarının farkındalığa pozitif anlamda etki ettiğini gösteriyor.
     
    İnsanlar çöp görmekten rahatsız
     
    Katılımcıların yüzde 47'si, kendilerine yöneltilen "Sizce yaşadığınız çevrede çöp sorunu var mı?" sorusuna "Evet" cevabını veriyor. Bu cevabı verenlerin yüzde 57'lik bir bölümü problemin kaynağının vatandaş olduğunu, yüzde 56'lık bir kesimi ise yönetimlerin yetersizliğinin sorunda payı olduğunu düşünüyor. Sonuç olarak insanların yüzde 94,8'i çevreye atılan çöplerden rahatsız olduklarını belirtiyor.
     
    4 kişiden 3'ü etrafta geri dönüşüm kutusu bulamadığını söylüyor
     
    Katılımcıların yüzde 76,8'i çöpleri konteynere hane halkından birisinin attığını söylüyor, yüzde 13'lük bir kesim ise işi apartman görevlisine devrediyor. Çöpleri ayrıştıranların yüzde 71,2'si plastiklerin ayrıştırılması konusunda hassasiyet gösterirken, konu giysilere gelince bu oran yüzde 15,7'ye düşüyor. Ayrıştırma yapmayanların yüzde 75,5'i etraflarında geri dönüşüm kutusu olmadığından şikâyet ederken, geriye kalanlar ise konuya kişisel sebeplerden dolayı önem göstermiyor.
     
    Problemin çözümü için ödül ve ceza önerisi
     
    Çöpü evden çıkarma işini kendisi üstlenen yüzde 62,8'lik kesim çöpü her zaman doğru yere attığını belirtirken, yüzde 64,5'lik bir kesim ise yakınları arasında çevreye çöp atan kişiler olduğunu belirtiyor. Çöpler konteynere yüzde 71,1'lik bir oranda çöp poşeti içerisinde atılıyor. Problemin çözümü için ise iki görüş başa baş durumda. Katılımcıların yüzde 55,2'si çöpü ayrıştırarak doğru yere atan kişilerin ödüllendirilmesinin faydalı olacağını düşünürken, yüzde 44,8'lik bir kesim ise ödül yerine cezanın etkili olacağını düşünüyor. Öte yandan araştırmaya katılanların yüzde 61,5'i çözüm için bireysel çabaların yeterli olmayacağını, devletin konuyla ilgili önlem alması gerektiğini düşünüyor.
     
    Bir kişi tek başına yılda 421 kg çöp üretiyor
     
    Türkiye İstatistik Kurumu 2016 yılı verilerine göre, Türkiye'de yaklaşık 32 milyon ton evsel atık üretildi. Bu sonuca göre bir kişi ortalama olarak günde 1,17 kg, yılda ise 421 kg çöp üretiyor. Belediyelerin 2016 yılında temizlik işleri için harcadığı kaynağın dokuz milyar TL'den fazla olduğu belirtiliyor. Türkiye'de durum böyleyken, dünyanın genelinde ise yılda 2,2 milyar ton çöp üretiliyor. Her yıl 1 trilyondan fazla naylon poşet çevreye atılıyor. Küresel ölçekte çevreye en çok atılan çöplerin başında ise 6 trilyonu geçen sayılarıyla sigara izmaritleri geliyor. Türkiye, çöplerin sadece yüzde 11'ini ayrıştırabiliyor. Geri dönüşüm oranının 2023 hedefleri doğrultusunda yüzde 35'e çıkması planlanıyor.