Blog
Yok olmanın eşiğinden döndürülen 10 tür ile tanışın
Biyoçeşitlilik kaybı küresel ölçekte artmaya devam ediyor. Ancak bazı türler için tablo tamamen olumsuz değil. Uzun vadeli koruma çalışmaları sayesinde yok olma riski taşıyan birçok türün popülasyonu yeniden artış gösterdi. Uluslararası veriler, doğru politikalar uygulandığında türlerin korunabildiğini gösteriyor. ABD Nesli Tükenmekte Olan Türler Yasası kapsamında koruma altına alınan türlerin yüz…
Okyanustan Bafa Gölü’ne yılan balığının hikâyesi
Bafa Gölü’nü özel yapan şey yalnızca manzarası değil. Bu gölde yaşayan bir balığın hayatı, binlerce kilometre ötede, Atlas Okyanusu’nda başlıyor. Bu balık; Avrupa yılan balığı. Doğduğu yer, Atlantik’in ortasındaki Sargasso Denizi. Burada başlayan yaşam, okyanus akıntılarıyla Avrupa kıyılarına taşınıyor. Yıllar süren bu yolculuğun ardından bazı bireyler Türkiye’ye ulaşıyor ve Bafa Gölü gibi iç sula…
İlaçlar doğayı nasıl kirletiyor?
Modern tıp, insan yaşamını uzatan ve yaşam kalitesini artıran en önemli araçlardan biri. Ancak bu ilerlemenin çevresel bir bedeli var: İlaç kalıntıları giderek daha fazla su kaynaklarında birikiyor. Nehirler, göller ve yer altı sularında tespit edilen bu kimyasallar, görünmeyen ama büyüyen bir kirlilik türüne işaret ediyor. İlaçlar vücuttan çıkınca ne oluyor? Bir ilaç alındığında hikâye aslında or…
İklim krizi için tartışmalı deney: Okyanusa 65 bin litre kimyasal bırakıldı
Geçen yıl ağustos ayında dört gün boyunca ABD'nin Maine Körfezi’nin suları koyu kırmızıya çalan bir renk aldı. Görüntü, zehirli kırmızı alg patlamasını andırıyordu. Ancak bunun nedeni doğal bir olay değil, bilim insanlarının gerçekleştirdiği bir deneydi. Araştırmacılar okyanusa kırmızı boya ile işaretlenmiş yaklaşık 65 bin litre alkali kimyasal pompaladı. Amaç, okyanusun daha fazla karbon emmesini…
Zararlı değil “yararlılar”
Bahçede, balkonda ya da parkta gördüğümüz birçok canlı refleks olarak “zararlı” kabul ediliyor. Oysa doğada birçok küçük canlı, ekosistemin dengesini koruyan görünmez yardımcılar. Böceklerin önemli bir kısmı bitkilere zarar veren türleri kontrol eder, toprağı iyileştirir ya da tozlaşmaya katkı sağlar. Yani bazı canlıları öldürmek aslında bahçenin doğal savunma sistemini zayıflatmak anlamına gelir.…
Oksijen kaybı 10’uncu eşik olabilir mi?
İklim krizi çoğu zaman sıcaklık artışı üzerinden tartışılıyor. Oysa dünya sistemi, birbiriyle bağlantılı eşiklerden oluşuyor. Bu eşikler aşıldığında ekosistemler ani ve geri dönmesi zor değişimler yaşayabiliyor. Bilim insanlarının 2009 yılında geliştirdiği “Gezegen Sınırları” çerçevesi tam da bu riskleri tanımlamak için ortaya çıktı. Bugün bu sınırlara bir yenisinin eklenmesi öneriliyor: Su kütlel…
Karbon sandığımızdan daha pahalı
Amerika Birleşik Devletleri (ABD), Almanya, Kanada, İtalya ve Hollanda’dan çeşitli üniversitelerdeki araştırmacılar karbon salımının okyanus temelli etkilerinin hesaplanmasını içeren bir çalışma yaptı. Sonuçları Nature Climate Change’te yayımlanan çalışma, okyanusların karbonun sosyal maliyetini (SCC) yaklaşık iki katına çıkardığını gösterdi. Çalışmada, iklim değişikliğinin denizler, okyanuslar ve…
Hızlı moda hakkında bilmeniz gereken 10 çarpıcı istatistik
Hızlı moda; düşük fiyat ve yüksek hızla çalışan bir üretim modeli. Ancak bu sistemin çevre ve toplum üzerindeki etkileri, sayılar netleştiğinde daha görünür hale geliyor. 1. Moda sektörü, küresel karbon salımlarının yaklaşık yüzde 10’undan sorumlu. Bu oran, uluslararası uçuşlar ve deniz taşımacılığının toplam salımından daha yüksek. 2. Moda endüstrisi, sanayiler arasında ikinci en büyük su tüketic…
Plastik kirliliği su ekosistemlerinde dengeyi nasıl bozuyor?
Plastik kirliliği genellikle atık yönetimi ve görüntü kirliliği üzerinden tartışılıyor. Oysa son bilimsel bulgular, özellikle mikroplastiklerin su ekosistemlerinde çok daha derin ve dolaylı etkiler yarattığını gösteriyor. Yeni bir araştırma, fosil yakıt temelli plastiklerin alg patlamalarını tetikleyerek su kalitesini tehlikeye attığını ortaya koyuyor. Alg patlamalarının görünmeyen tetikleyicisi Z…
Kore Yarımadası’nda yeşeren umut
Savaşlar ve siyasi sınırlar çoğu zaman doğa üzerinde kalıcı tahribat bırakır. Kore Yarımadası’nda ise bunun tersini gösteren dikkat çekici bir örnek bulunuyor. Kuzey ve Güney Kore arasında yer alan askerden arındırılmış bölge, yaklaşık yetmiş yıldır süren insan yokluğu sayesinde bugün Doğu Asya’nın en zengin biyolojik çeşitlilik alanlarından biri olarak öne çıkıyor. Bölgede 6 bin 200 yabani tür ya…
Mikroplastikler güneş enerjisine dönüşebilir mi?
Sentetik giysilerin yıkanması sırasında ortaya çıkan mikroplastikler, uzun süredir su ekosistemleri için önemli bir kirlilik kaynağı olarak kabul ediliyor. Türkiye’de yürütülen yeni bir akademik çalışma ise bu soruna farklı bir çerçeveden yaklaşıyor. Çamaşır makinelerinden çıkan mikroplastiklerin, uygun işlemlerle güneş pillerinde kullanılabilecek bir malzemeye dönüştürülebileceği gösteriliyor. Re…
Antarktika’nın altındaki gizli dünya açığa çıkıyor
Yeni Antarktika haritası, buzulların altındaki gizli arazileri ortaya çıkararak iklim krizi ve deniz seviyesi yükselişine dair öngörüleri güçlendiriyor.